- Amerikaans filosoof, hoogleraar aan Harvard University, gespecialiseerd in de politieke filosofie (1953)
Uit 'Succesvolle mensen doen alsof achterblijvers hun lot aan zichzelf te wijten hebben', interview 'Trouw' 27-1-2025, door Inge Mutsaers
Splijten
Als we de kloof tussen arm en rijk niet verkleinen, zal de woede die grote groepen mensen voelen alleen maar toenemen en de samenleving verder splijten.
Trump plutocratisch populist
Trump claimt een populist te zijn, maar hij is een plutocratisch populist; de rijksten hebben alle macht in handen. Techmiljardairs en rechts-radicale wereldleiders waren eregasten bij zijn inauguratie. Het laat zien hoe de politiek veranderd is en hoe groot de rol is die geld speelt. Zo bezien is het moeilijk om optimistisch te zijn over gelijkheid.
Krenking, zelfs woede
Mensen die het zogenaamd gemaakt hebben, met topbanen, menen dat ze hun succes zelf verdiend hebben. Achterblijvers hebben hun lot aan zichzelf te wijten. Hadden ze maar beter hun best moeten doen en ook naar de universiteit moeten gaan. Het voegt schuld toe aan economische ongelijkheid. Veel gewone werkende mensen zonder universiteitsdiploma hebben het gevoel dat de culturele elite op hen neerkijkt en geen waarde hecht aan het werk dat ze doen. De economische kloof is verdiept tot een culturele kloof. Economische ongelijkheid leidt tot een gevoel van onrechtvaardigheid. Gebrek aan erkenning en respect leidt tot een diepere krenking, zelfs tot woede.
Misvatting
We zijn gaan denken dat inkomen een maatstaf is voor de bijdrage die mensen leveren aan de economie en de publieke zaak. Dat is een misvatting. Dan zou een hedgefondsmanager die vijfduizend keer zoveel verdient als een leraar, ook vijfduizend keer zoveel maatschappelijke waarde hebben. Dat is natuurlijk niet zo. De markt kan niet de waarde van werk bepalen.
Dat moet veranderen
In Europa bijvoorbeeld heeft ruim tweederde van de bevolking geen universitaire opleiding. Toch is maar tussen de vijf en tien procent van de parlementsleden niet hoogopgeleid. Dat moet veranderen.
Uit 'Het is niet wij tegen zij', interview op human.nl, 7-8-2018
Politiek van het hogere belang
De mensen die een afkeer hebben van populisme en de mensen die er juist door geïnspireerd zijn, zullen met elkaar moeten praten. Ze zullen moeten discussiëren en van elkaar moeten leren. Niet omdat iedereen het eens zal worden. Maar omdat zulke publieke debatten nodig zijn om het democratisch burgerschap weer op te bouwen. Zo kun je bouwen aan een politiek van het hogere belang. Maar daarvoor is er wel iets heel belangrijks nodig. Namelijk dat burgers bereid zijn, als ze worden overtuigd door een medeburger, om van mening te veranderen.
In tv-programma 'Buitenhof', overgenomen uit 'Luisteren is geen wondermiddel, wel een kunst die je kunt leren', essay in 'Trouw' 19-2-2026, door Rick Pullens
Schreeuwwedstrijden
We zijn de kunst van het luisteren verleerd. We hebben vooral gepolariseerde schreeuwwedstrijden.
Home --- Index citaten
Pagina gemaakt 22-2-2026, bijgewerkt 23-2-2026