Zuid-Afrika

We zijn in Zuid-Afrika en hadden wat contact in onze broers- en zussenapp. Op mijn foto's uit Addo's Elephant National Park reageert een broer van me met een bijbeltekst uit het scheppingsverhaal: 'En God zag al wat hij gemaakt had, en zie, het was zeer goed.' Mij was die dag weer eens opgevallen hoezeer ook in het dierenrijk, in dit geval bij wilde olifanten, het recht van de sterkste geldt en hoe de ene familie de andere niet tolereert. En ook hoe individuen worden buitengesloten, bijvoorbeeld bij het drinken bij de waterplas. Ik antwoordde dat ik het jammer vind dat zowel in het dierenrijk als bij het mensdom er zoveel tekort aan ruimte voor de ander is en zoveel onverdraagzaamheid. Het is niet alleen bij mensen, die buitensluiting, bij dieren gaat het net zo. Ik sla er de hier aanwezige Engelse vertaling op na als mijn broer verwijst naar Johannes 13 vers 34. Het gaat daar over een nieuw gebod, namelijk 'to love one another.' Dat is een gebod dat niet van deze wereld is, waar het 'oog om oog' en 'tand om tand' immers meer wordt gehanteerd. Deze dagen, met zoveel olifanten rondom, merk ik dat ik nadenk over de schepping, de hele natuur. Dieren zijn op hun hoede voor hun natuurlijke vijanden, zoals mensen dat zijn voor wie hen vreemd zijn. Als je iets te verliezen hebt, raak je nu eenmaal meer betrokken op jezelf en dat is toch een beetje het tegendeel van 'love one another'. Liefde is onvoorwaardelijk, lijkt me. Je houdt van de ander om wie hij of zij is, met alle plussen en minnen. Want wie ben ik om de ander, met het eigen verhaal en de persoonlijke geschiedenis, af te wijzen of minder te achten? Liefde is elkaar ontmoeten voorbij elk waardeoordeel en openstaan voor die ander met alles wat bij hem of haar hoort. Dat dit bij mensen over het algemeen net zo min lukt als in het dierenrijk, is voor mij duidelijk.

Een punt is ook dat liefde geen liefde meer kan zijn als er alleen maar liefde is. Dan zou het neutraal zijn, nul. Dan zou alle spanning, alle mogelijkheid tot ontwikkeling en groei, verdwenen zijn. Een leven vol van alleen maar liefde zou geen leven zijn, maar het einde van alles wat leeft. Dus rest de keuze: kies ik voor verdraagzaamheid en liefde of juist niet en tegenover wie wel en wie niet? Mijn conclusie is vooralsnog dat de schepping volmaakt is in zijn kwetsbare evenwicht tussen licht en donker, ruimte en onverdraagzaamheid, liefde en afwijzing, goed en kwaad. Je hebt mensen en dieren die op hun hoede zullen moeten zijn voor andere(n). Je hebt er ook met een natuurlijk overwicht dat respect afdwingt en vaak ook angst. Je kunt verlangen naar eenheid, acceptatie over en weer, ruimte voor wat tot nu toe vreemd voor je is, maar het roept allemaal ook angst op. Verlangen naar en angst voor houden elkaar in evenwicht en zo zijn er doorgaans slechts kleine veranderingen mogelijk en geringe verschuivingen in de eigen basishouding. Daarbij moet gezegd dat mensen in elk geval de mogelijkheid hebben de ander die daarvoor openstaat in dit veranderingsproces te steunen en te stimuleren, ook over en weer. Misschien dat dat groeien aan elkaar hetzelfde is als 'love one another'.


- - -

Pagina geschreven 21-10-2022.